„Zwyczaj zdobienia jaj w okresie Wielkanocy ma na Ziemiach Polskich bardzo odległą tradycję. Potwierdzają to zarówno wykopaliska archeologiczne z X wieku, jak też źródła historyczne pochodzące z XIII wieku. Jaja wielkanocne zdobione różnymi motywami popularnie nazywamy pisankami.

Najpopularniejszą i najstarszą techniką zdobienia jaj jest technika batikowa, w której wzór nanoszony (pisany) jest woskiem przy użyciu narzędzia zwanego pisakiem (maleńkiego lejka wykonanego z blaszki i osadzonego na patyczku) lub przy użyciu szpilki. Do innych technik należy wyskrobywanie wzorów przy użyciu ostrego narzędzia; oklejanie jaja wycinankami z papieru, rdzeniem z sitowia lub tkaniną; malowanie różnymi rodzajami farb oraz wytrawianie wzorów kwasem (dawniej z kiszonej kapusty, później kwasem solnym)." (J.Piątek)

Wielkanoc w UK                                   

Brytyjska Wielkanoc nie przypomina za bardzo Świąt, które znamy z Polski. W większości kojarzy się z masową konsumpcją jajek z czekolady oraz prezentami z wyprzedaży, które w tym okresie są szczególnie spore.

Pisanki wielkanocne ręcznie robione

Ręcznie robione pisanki wielkanocne


Oryginalnym brytyjskim zwyczajem jest rozdawanie pieniędzy w Wielki Czwartek. Korzenie tej tradycji sięgają XVII wieku, dziś polega głównie na biciu okazjonalnych monet, które później zostają wręczane seniorom, przez samą Królową Elżbietę. Każdego roku liczba monet jest równa ilości lat królowej.

Obchody wielkanocne rozpoczynają się w Wielki Piątek i trwają do poniedziałku. Wszystkie cztery dni świąteczne są wolne od pracy (w poniedziałek pracują sklepy, w których na klientów czekają wyprzedaże).

Jednym z popularniejszych sposobów spędzania Świąt Wielkanocnych na Wyspach jest wyjazd do ciepłych krajów. Ci którzy zostaną w kraju, obdarowują się jajkami z czekolady. Rodzice ukrywają słodkości w ogrodzie lub mieszkaniu, a dzieci mają za zadanie je znaleźć. Dodatkowo w parkach toczą się zabawy, takie jak np. „egg rolling” (prosta gra, polegająca na toczeniu jajek, zwycięzcą zostaje ten, kto przetoczy swoje jajko najszybciej, nie tłukąc przy tym skorupki).

W Irlandii, na zakończenie Wielkiego Postu organizowany jest tzw. pogrzeb śledzia. W Wielką Sobotę rzeźnik niesie przez miasto śledzia zawieszonego na kiju, a ludzie okładają rybę z całej siły, by podkreślić, jak bardzo zbrzydł im już okres postny. Śledź ląduje w rzece, a jego miejsce na kilju zajmuje udekorowany kwiatami barani udziec.

Tradycyjne potrawy

Śniadanie Wielkanocne nie może odbyć się bez gotowanych jajek, symbolizujących nadejście nowego życia. Na obiad podawana jest pieczona jagnięcina z dodatkiem miętowego sosu i warzywami.

Sminel Cake to ciasto owocowe, pokryte grubą warstwą marcepanu. Na wierzchu ciasta znajdują się także marcepanowe kulki symbolizujące 11 prawdziwych apostołów (bez Judasza). Podaje się je do herbaty po obiedzie. Wcześniej ciasto to było podarunkiem dla matek w jedną ze środkowych niedziel Wielkiego Postu (Mothering Sunday).

Pozostałe słodkości Wielkanocne to wypiekane na Wielki Piątek specjalne bułeczki z charakterystycznym krzyżem, ciasteczka korzenne z imbirem i cytryną oraz specjalne świąteczne tarty.

Wielkanocne „zrób to sam”

Jeżeli zamierzamy spędzić Wielkanoc w  Wielkiej Brytanii, także może być ona kolorowa. Oto jak pokolorować jajka (te prawdziwe, nie z czekolady) domowymi sposobami, bez użycia farbek:

żółty - liście brzozy i olchy, kora młodej jabłoni, drewno morwy, suszone kwiaty jaskrów polnych, trzcina i rumianek, łuski zwykłej cebuli (nawiasem mówiąc z łusek cebuli otrzymasz bardzo ładny kolor w odcieniach od żółtego do brązu) oraz igły modrzewiowe;
czerwony - marzanna, kora kruszyny i dębu, olchowe szyszki, owoce czarnego bzu, suszone jagody;
pomarańczowy - z marchwi i dyni oraz z połączenia czerwonego i żółtego;
brąz - łupiny i korzenie orzecha oraz igliwie jodły. Bardzo ciemny brązowy - dębu i olchy;
złoty - przez połączenie brązowego z żółtym;
niebieski - owoce tarniny;
fiolet - płatki ciemnej malwy, i mieszanie koloru czerwonego i niebieskiego;
zieleń - niektóre trawy, zioła, w tym głównie pokrzywa, liście barwnika, młode żyto;
czerń - wygotowane olchowe szyszki.

tagi: wielkanoc, święta, events, kultura

Marta Magnowska (zuz77)