Życie w słoiku

8 marca obchodzimy dzień kobiet, w tym specjalnym dla płci pięknej dniu, warto wspomnieć sylwetki kobiet, które z narażeniem życia próbowały pomagać innym.  Jedną z takich osób jest niewątpliwie Irena Sendler. Kobieta, która w czasie wojny uratowała około 2500 Żydowskich dzieci. Pomimo to, nigdy nie  myślała o sobie, jako o bohaterce. Twierdziła, że mogła zrobić więcej.

15 października 1941 gubernator Hans Frank wydał rozporządzenie, które nakazywało karać śmiercią Polaków, pomagających Żydom. Karano tych, którzy udzielali Żydom schronienia, sprzedawali im żywność, nie zgłaszali miejsc schronienia lub podali im szklankę wody. Esesmani bardzo skrupulatnie stosowali się do tego rozporządzenia. Za kromkę chleba podarowaną żydowskiemu dziecku można było zostać rozstrzelanym lub powieszonym.

W 1933 Europę zamieszkiwało dziewięć milionów Żydów. W 1945 roku dwie trzecie z nich zostało zamordowane, w tym 1,2 mln dzieci.

W czasie Holokaustu  nie zabrakło aktów odwagi i ludzkiej przyzwoitości. Historia Ireny Sendler, to niesamowita opowieść o kobiecie, która uratowała ponad 2500 żydowskich dzieci, przemycając je z warszawskiego getta do domów polskich rodzin, które z narażeniem życia zgodziły się przechować dzieci.

Osiągnięcia Sendler przez wiele lat pozostały niezauważone. Jej historia została ponownie odkryta przez czterech młodych studentów w Uniontown High School, w Kansas, którzy zostali laureatami Międzynarodowego Dnia Historii przedstawiając historię zatytuowaną „Życie w Słoiku” opowiadające o bohaterskich działaniach Ireny Sendlerowej. Sztuka zyskała rozgłos na terenie Stanów Zjednoczonych i w Polsce.

Irena Sendler urodziła się w 1910 roku w Otwocku. W czasie wojny była  Administratorem Wydziału Opieki Społecznej w Warszawie. Organizacja zajmowała się wydawaniem posiłków ale również, pomocą dla sierot, starców, biednych i pozbawionych środków do życia. Poprzez stołówki wydział pomagał  również Żydom. W 1942 roku, hitlerowcy umieścili setki tysięcy wyznawców judaizmu w małym obszarze, który stał się znany jako warszawskie getto. Getto było zamknięte, a rodziny żydowskie czekała tam w większości tylko śmierć. Irena Sendler była przerażona warunkami panującymi w gettcie. Dołączyła do Żegoty - Rady Pomocy Żydom, i jako jedna z pierwszych rekrutów skierowała swoje  wysiłki na rzecz ratowania żydowskich dzieci.

Aby móc legalnie wchodzić na teren getta, Irenie udało się pozyskać  przepustki od Warszawskiego Departamentu Kontroli Epidemii. Odwiedzała getto codziennie, przynosiła żywność, leki i odzież, przekonywała też rodziców dzieci aby oddały je obcym osobom, było to przeraźliwie trudne zadanie. Szukanie rodzin chętnych do schronienia dzieci, też nie było łatwe.

Dzieci były przemycane w karetce, w workach na ciała. Niektóre, zostały umieszczone w trumnach jednak większa część była wyprowadzana kościołem w gettcie, które miało dwa wejścia. Jedno wejście otwarte do getta, drugie otwarte na aryjskiej stronie Warszawy. Irena wspominała później zrozpaczonych rodziców i ich pytania o gwarancję przetrwania dla ich dzieci. Nie mogąc złożyć im takiej obietnicy wiedziała jednak, że jeśli dzieci te pozostaną w gettcie czeka je pewna śmierć. Dzieci dostawały fałszywe dowody tożsamości i umieszczone były w  domach, sierocińcach i klasztorach. Irena trzymała zapisy z prawdziwą tożsamością dzieci w słoikach pogrzebanych pod jabłonią w podwórku sąsiada z nadzieją, że kiedyś uda się dokopać do słoików, znaleźć dzieci i poinformować je o ich przeszłości.  Po wojnie wykopano słoiki, a zawarte w nich dane, pomogły zjednoczyć dzieci z rozsianymi po całym świecie krewnymi.

Naziści dowiedzieli się o działalności Ireny, została aresztowana, uwięziona i torturowana przez gestapo. Skończyła na Pawiaku, ale nikt nie mógł złamać jej ducha. Mimo, że była jedyną, która znała nazwiska i adresy rodzin ukrywających żydowskie dzieci, wytrzymała tortury i nie zdradziła współpracowników. Skazana na śmierć, została ocalona w ostatniej chwili, gdy członkowie Żegoty przekupili jednego z gestapowców, aby wstrzymał egzekucje.

Uciekła z więzienia i w  ukryciu pracowała dalej nad ocaleniem żydowskich dzieci. Po wojnie również pracowała na rzecz dzieci, m.in. tworzyła domy sierot, powołała Ośrodek Opieki nad Matką i Dzieckiem - instytucję pomocy rodzinom bezrobotnym. Dane jej było doświadczyć, równie ciężkich jak ze strony gestapo, prześladowań komunistycznego Urzędu Bezpieczeństwa. W więzieniu straciła dziecko (urodziło się ono przedwcześnie i zmarło). W PRL zupełnie o niej zapomniano.

Irena Sendler została uhonorowana przez organizację Żydowską: Sprawiedliwy Wśród Narodów Świata, a w 1991 została honorowym obywatelem Izraela. Została również nagrodzona najwyższym wyróżnieniem Rzeczpospolitej Polskiej -  Orderem Orła Białego, a w 2003 r. laureatem Nagrody Jana Karskiego za Odwagę. Dni  Irena Sendler są obchodzone w całej Europie i Stanach Zjednoczonych.

W 2007 roku była nominowana do otrzymania Pokojowej Nagrody Nobla. W tym samym Senat Rzeczpospolitej Polskiej w specjalnej uchwale oddał cześć Irenie Sendlerowej. Również w 2007 roku została ona odznaczona Orderem Uśmiechu - najważniejszym medalem przyznawanym przez dzieci z całego świata. 

Irena Sendler napisała kiedyś: "Każde dziecko, które przetrwało dzięki mojej pomocy jest uzasadnieniem mojego istnienia na tej Ziemi, a nie tytułem chwały". Ta kobieta powinna być podziwiana nie tylko za to czego dokonała, ale także za to, iż do końca dni traktowała to jako coś naturalnego. I tego właśnie powinniśmy się od niej uczyć, bo przecież pomoc drugiemu człowiekowi nie powinna być niczym nadzwyczajnym. Pomoc powinna być codziennością.